To Church in Wales home page

Esgobaeth
Bangor

Heading

Dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit. Morbi commodo, ipsum sed pharetra gravida, orci magna rhoncus neque, id pulvinar odio lorem non turpis.

Sub-heading

Sed aliquam, nu eget euismod ullamcorper, lectus nunc ullamcorper orci, fermentum bibendum enim nibh eget ipsum. Donec porttitor ligula eu dolor. Maecenas vitae nulla consequat libero cursus venenatis.

Atgyweirio'r 19 Ganrif

Cynyddodd poblogaeth Bangor yn gyflym ym mlynyddoedd cynnar y bedwaredd ganrif ar bymtheg, a gwnaed sawl ymdrech i gael mwy o le i eistedd yn yr Eglwys Gadeiriol, a hefyd i ddarparu ar gyfer y mewnlifiad Saesneg ei iaith. Comisiynodd James Vincent, Deon Bangor 1862 - 76, Syr George Gilbert Scott, prif bensaer y dydd, i wneud atgyweiriad sylfaenol. Yn ôl disgrifiad Scott ei hun, y mae'r cynllun a ddewisodd yn wahanol i'r ymdriniaeth draddodiadol a gymeradwyai fel arfer.

cathedral

Ar ei gyngor ef penderfynwyd adfer, neu ail-greu'n rhannol, y côr, y breichiau a'r cabidyldy 'yn y cyfryw arddull ag a amlygir gan yr ychydig ddarnau sy'n aros'. Darganfu ddigon o weddillion rhannau isaf colofnau, capanau colofnau a bwâu croes-eglwys y bedwaredd ganrif ar ddeg i allu atgynhyrchu croes-eglwys y cyfnod hwnnw; digon o weddillion fframiau a rhwyllwaith ffenestri i allu adfer ffenestri'r breichiau fel yr oeddent yn nyddiau esgob Anian; a digon o ddarnau carreg i allu atgynhyrchu bwtresi'r bedwaredd ganrif ar ddeg ar y fraich ddeheuol a'r pen dwyreiniol.

Ni lwyddodd Scott i godi dim ond stwmpyn o dwr canolog, rhyw ddeunaw modfedd yn uwch na lefel brig y to, gan obeithio y byddai arian ar gael yn y dyfodol i gwblhau ei gynllun ef. Pan gafwyd yr arian, ym mhumdegau'r ganrif hon, yr oedd peirianwyr yn amheus a ellid adeiladu hyd yn oed addasiad o'r meindwr am fod y tir yn ymsuddo.

Yn 1966-67 cwblhawyd stwmpyn twr Scott drwy ychwanegu mur caerog, cap pyramid a cheiliog gwynt tal.